Vogels verjagen met een laserpen: de praktijkgids

Ganzen die het gras kaal vreten, spreeuwen die in een paar dagen een kersenboom leegplukken, duiven die het balkon onder poepen, meeuwen die de boot als uitkijkpost gebruiken: vogels kunnen flink wat overlast geven. Een groene laserpen is een stille manier om ze weg te sturen, zonder knallen, zonder geluid dat de buren wakker maakt en zonder de vogels aan te raken. In deze gids lees je hoe het werkt, wanneer het werkt en wanneer niet, en hoe je het in de praktijk aanpakt.

Waarom vogels op een laserstip reageren

Vogels zijn prooidieren. Alles wat onverwacht en snel op ze afkomt, is een mogelijk gevaar. Een felle stip die over het gras naar een groep ganzen toe glijdt, past precies in dat plaatje: iets onbekends dat nadert en dat ze niet kunnen plaatsen. De eerste reactie is meestal opletten en weglopen. Komt de stip dichterbij, dan vliegen ze op.

Het grote voordeel ten opzichte van een vogelverschrikker of een vast geluid is dat een laserstip steeds anders beweegt. Een plastic uil op het dak staat er morgen nog precies zo, en slimme vogels als kraaien en kauwen hebben dat snel door. Een stip die elke keer van een andere kant komt, is veel lastiger om aan te wennen. Helemaal gewenningsvrij is geen enkele methode, maar met wat afwisseling houd je het effect lang vast.

Waarom alleen groen werkt

Het menselijk oog is het gevoeligst voor groen licht, en ook vogels nemen groen goed waar. Bij hetzelfde vermogen ziet een groene stip van 532 nm er veel feller uit dan een rode of violette. Dat maakt het verschil tussen een stip die op 300 meter nog duidelijk opvalt en een stip die al op honderd meter wegvalt. Voor vogels verjagen kies je daarom altijd groen.

Je hebt daarvoor geen illegaal sterke laser nodig. Een groene laserpen in klasse 2, tot 1 mW, is in de schemering indicatief tot ca. 300 m goed zichtbaar en in het donker tot ca. 1 km. Overdag in de volle zon ligt dat anders: dan zie je de stip alleen goed op een schaduwrijk oppervlak, tot ca. 100 m. Dat is ook de eerlijke beperking van deze methode: midden op een zonnige dag werkt een laser slecht.

Het beste moment: schemering en vroege ochtend

Juist de momenten waarop een laser het best werkt, zijn ook de momenten waarop vogels het meest overlast geven. Ganzen strijken vaak in de vroege ochtend en aan het eind van de middag neer op graslanden. Spreeuwen verzamelen zich rond zonsondergang in grote groepen. Duiven en kauwen zoeken in de schemering hun slaapplek op daken en in schuren. Ben je op die momenten aanwezig met een groene laser, dan raak je de vogels precies wanneer ze een plek uitkiezen.

Stappenplan: zo pak je het aan

1. Bekijk eerst de situatie. Waar landen de vogels, uit welke richting komen ze en waar willen ze naartoe? Zorg dat er geen mensen, verkeer, boten of ramen in de lijn van je laser liggen.
2. Kies een vaste plek. Ga zo staan dat je de stip op de grond vóór de vogels kunt zetten, met de vogels tussen jou en de plek waar je ze heen wilt sturen.
3. Zet de stip op de grond, niet op de vogels. Begin een paar meter vóór de groep op het gras, het dak of het dek.
4. Beweeg langzaam naar ze toe. Een rustige, gestage beweging werkt beter dan wild heen en weer zwaaien. Geef de vogels de tijd om te reageren.
5. Wacht tot ze opvliegen en stop dan. Je hoeft ze niet te achtervolgen. Zet de laser uit zodra de groep vertrokken is.
6. Herhaal een aantal dagen. Kom een week lang terug op de momenten dat de vogels landen. Veel groepen kiezen daarna een andere plek.

Veelgemaakte fouten

• Op de vogels zelf richten. Niet doen. Het is niet nodig en je wilt nooit in de ogen van een dier schijnen. De stip op de grond vóór de groep is genoeg.
• Midden op de dag beginnen. In fel zonlicht zien de vogels de stip nauwelijks. Je concludeert dan ten onrechte dat het niet werkt.
• Eén keer proberen en opgeven. De eerste avond vliegen ze op en komen ze misschien terug. Pas na een paar dagen herhalen zie je het effect.
• Altijd vanaf dezelfde kant. Varieer je positie en tijdstip een beetje, zodat de vogels er geen patroon in herkennen.
• De laser als enige middel zien. Bij fruit kun je de laser goed combineren met netten; bij een erf met het weghalen van voer. Een laser is een hulpmiddel, geen wondermiddel.

Welke vogels, welke aanpak?

De basis is voor elke soort hetzelfde, maar er zijn verschillen. Ganzen zitten in grote groepen op open terrein en reageren goed op een stip die over het gras nadert; lees daarover meer in ganzen verjagen met een laser. Kraaien, kauwen en eksters zijn slim en leren snel; daar is afwisseling extra belangrijk. Duiven zitten vaak op daken en balkons, waar je extra moet opletten voor ramen. Meeuwen op boten en steigers vragen om voorzichtigheid met het wateroppervlak. Voor die drie groepen hebben we een apart artikel: kraaien, duiven en meeuwen verjagen.

Welke laserpen heb je nodig?

Gebruik je de laser in het seizoen bijna dagelijks, bijvoorbeeld op een melkveebedrijf of in een fruitboomgaard, kies dan een groen Pro-model met oplaadbare accu. De G3 Pro is ons meest gekozen model: aluminium, een 18650-accu met oplader en twee veiligheidssleutels. Wil je de laser altijd in je zak hebben, op de trekker of de boot, dan is de compacte G2 Pro handig. Voor af en toe in de tuin of op het balkon volstaat de X1 op AAA-batterijen. Een overzicht met alle modellen en tips staat op laserpen om vogels te verjagen.

Regels en veiligheid

Een groene laserpen in klasse 2 mag je als consument gebruiken. Dat betekent niet dat alles mag. Richt nooit op mensen, op de ogen van dieren, op auto's, boten, vliegtuigen of drones, en niet op ramen of water waar de straal kan weerkaatsen. Gebruik de laser niet in de buurt van vliegvelden. Wilde vogels zijn in Nederland beschermd: verjagen is iets anders dan verstoren van nesten of broedende vogels, en dat laatste doe je niet. Voor bepaalde soorten en situaties, zoals ganzen op landbouwgrond, kunnen regels van je provincie gelden; check die bij twijfel. Meer lees je in laserpen legaal of illegaal? en op veilig gebruik van laserpointers.

Samengevat

Vogels verjagen met een laserpen werkt het best met een groene laser, in de schemering of vroege ochtend, met de stip op de grond vóór de vogels en een paar dagen volhouden. Het is stil, diervriendelijk en je hebt er geen illegale laser voor nodig. Kies een Pro-model als je het vaak doet en een eenvoudig AAA-model als je het af en toe nodig hebt.